print

Aurum/Lavandula comp

Het preparaat Aurum/Lavandula comp. is een compositie van goud (Aurum metallicum praeparatum), in D4, met de etherische oliën van lavendel en rozen, verwerkt in een zalfbasis.

In de antroposofische geneeskunde wordt deze zalf op de hartstreek aangebracht om te kalmeren en te harmoniseren. De voornaamste toepassingsgebieden zijn: nerveuze hartklachten, angst- en paniekstoornissen, slapeloosheid, terminale onrust. De zalf wordt ook ingezet ter ondersteuning van het hart tijdens chemotherapie, bij traumaverwerking en als begeleidende en nabehandeling van angina pectoris en myocardinfarct.

Een beschrijving van de componenten:

Goud is een metaal met een zeer hoge dichtheid (bijna dubbel zo zwaar als lood) en tegelijkertijd is het zacht en plastisch. Het kan platgewalst worden tot een folie, dunner dan één tienduizendste millimeter (bladgoud) of van één gram goud kan een draad getrokken worden van wel twee kilometer lang.
Dit meesterlijk kunnen uitbreiden én samenballen wordt door het alchemistisch teken voor goud (en voor de zon) treffend weergegeven: een cirkel met een punt in het midden.

Een gelijkaardig proces vindt in het hart plaats; in de ritmische opeenvolging van diastole en systole, ervaart het bloed afwisselend compactste volume (circa 80 ml als het bloed het hart bereikt) en grootste uitbreiding (1000 m2 als het door het capillair-bed van het gehele lichaam stroomt).

Zowel op fysiologisch als op psychisch vlak wordt aan het hart een bemiddelende en evenwicht brengende functie toegeschreven. Dit wordt in de antroposofische geneeskunde aangeduid als goudproces-werking. Is die verstoord dan wordt gepotentieerd goud als geneesmiddel ingezet om het proces te versterken of te harmoniseren.

In Aurum/Lavandula comp. wordt Aurum als goudspiegel (Aurum metallicum praeparatum) verwerkt, die wordt bereid door het metaal onder sterke verhitting tot verdampen te brengen en het vervolgens te laten neerslaan als een flinterdunne, licht doorlatende spiegel.
Met dit proces wordt beoogd het metaal een soort ‘reinigings- en verjongingskuur’ te laten ondergaan om het actiever en dynamischer te maken.

Lavandula angustifolia, in het Nederlands echte of smalbladige lavendel, behoort tot de lipbloemenfamilie (Labiatae of Lamiaceae).
De plant vertoont de typische kenmerken van deze familie: een stengel met een merkwaardig ‘minerale’ vierkantige vorm, een tendens om al snel houtig en kaal te worden, eenvoudige, kruisgewijs tegenoverstaande bladeren en een ‘dierlijk’ aandoende bloem, als een opengesperde muil met boven- en onderlip.

Echte lavendel is een lage, altijdgroene dwergstruik met in bundels rechtopstaande stengels (tot 60 cm hoog).  De plant is oorspronkelijk afkomstig uit Zuid-Europa, waar ze groeit op droge, zonnige, kalkrijke hellingen, maar wordt tegenwoordig over de hele wereld gekweekt.

Lavandula angustifolia heeft smal lancetvormige, bijna lijnvormige blaadjes (‘angustifolia’ betekent 'smal blad'), met aan de onderkant naar binnen gekrulde randen, om verdamping en uitdroging tot een minimum te beperken. De plant is goed bestand tegen de schroeiende zon en de zilte zeewind. Haar grijsgroene, weke bladeren zijn fluwelig behaard, met een berijpte waas. Alleen al bij aanraking met de hand verspreiden ze een heerlijk, zacht-zoetig aroma. De hele plant is aromatisch.

Wanneer in de zomermaanden de bloemen verschijnen, op lange stelen hoog uitstekend boven de struik,  bereikt de geurbeleving een hoogtepunt. Ze hebben een prachtige ‘lavendel’-blauwe kleur, en vormen, met zes tot tien gegroepeerd, een (schijn)aar aan de toppen van de bloeistengels. De bloemen worden intensief bezocht door bijen, hommels en vlinders. Voor een rijke bloei is een zonnige groeiplek onontbeerlijk.

De bloemen worden verzameld bij het ontluiken, waarna de etherische olie er wordt uit gehaald door stoomdestillatie. Het is een kleurloze tot lichtgele vloeistof met de zoete, typisch bloemig-kruidige lavendelgeur.
De voornaamste (er zijn er meer dan honderd) bestanddelen van de etherische olie zijn monoterpeenalcoholen, zoals linaloöl en linalylacetaat.

Van alle lipbloemigen spreekt lavendel het sterkst onze reukzin aan. Bijna iedereen kent de geur van lavendel. Toch is die niet opdringerig of zwoel, maar eerder zacht en ingetogen, met een naar binnen gerichte kwaliteit.
De aangename lavendelgeur blijkt een kalmerend en ontspannend effect te kunnen uitoefenen.
Zo werd in een studie* (op muizen) aangetoond dat inhalatie van lavendelolie een relaxerend effect uitoefent bij angst, door beïnvloeding van het serotonerge systeem in de hersenen.

Het Europees geneesmiddelenagentschap (EMA) concludeerde in een ‘assessment report’**, dat uit experimenten en klinische studies voldoende evidence blijkt voor de effecten van lavendel op het centrale zenuwstelsel, vooral bij angst. En tevens werd de traditionele toepassing ‘ter vermindering van milde symptomen van mentale stress en uitputting en ter bevordering van de slaap’ als plausibel beschouwd op basis van het lang gevestigd gebruik en traditie.

In de antroposofische geneeskunde wordt etherische lavendelolie in preparaten voor uitwendige toepassing verwerkt, meestal opgelost in vette oliën en zalfbases, en ingezet bij nervositeit, ter ontspanning, bij inslaapstoornissen en bij allerlei verkrampingen, neuralgische en reumatische pijnen.



*    Anxiolytic-like effect of lavender essential oil inhalation in mice
www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23524167
**    Final assessment report on Lavandula angustifolia Miller, aetheroleum and Lavandula angustifolia
Miller, flos

Al duizenden jaren en bij vele volkeren staat de roos symbool voor liefde, schoonheid, zuiverheid en waarheid. In haar strikte oer-bouwplan volgt deze plant onder meer pentagram en gulden snede. Harmonie is af te lezen in al haar plantendelen, waar ze een rijke volheid toont, maar nooit verlies van vorm en maat. De bladgroei is weelderig, de vele stekels op de stengels getuigen echter van een sterk samengebalde groeikracht: elke stekel is een terug gehouden blad. De vorm van het blad is streng gevederd, meestal met 5 of 7 deelblaadjes.
Een intensieve bloei kenmerkt de roos, maar zonder zwoele geuren of schreeuwerige kleuren. De bloem is een en al verfijning en elegantie en vertoont verbazende details: elk bloemblaadje heeft een net iets andere vorm; ook de vijf groene kelkblaadjes zijn onderling verschillend.
Van nature heeft de roos een uiterst vitale wortel, waarmee ze zich stevig verankert in de bodem. Hij kan in gunstige gevallen honderden jaren oud worden en zelfs branden overleven. Een gecultiveerde roos heeft deze vitaliteit in de ondergrondse delen verloren, ze worden daarom standaard geënt op die van een wilde roos.
Al eeuwen lang worden rozen veredeld voor een langere bloei, gevuldere bloemen, een sterkere geur. Wilde rozen, zoals de hondsroos en de egelantier, hebben een krachtige maar korte bloeiperiode. Hun bloemen zijn enkelvoudig, hebben een fijne, subtiele geur en leven hooguit 48 uur. In hun rozenbottels wordt overvloedig zaad gevormd, dat waardevolle vette oliën bevat met een hoog gehalte aan onverzadigde vetzuren en antioxidanten, vitamine A en E. Voor de wilde roos ligt hier duidelijk de essentie.
Voor het winnen van etherische olie worden gecultiveerde rozen gebruikt. Favoriet om hun opbrengst zijn Rosa damascena (damascus-roos) en Rosa centifolia (Provençaalse roos), zeer oude, sterke rassen.
Waar de wilde roos haar vitale levenskracht vooral verinnerlijkt in de vele zaden vol vette olie, ligt bij deze veredelde rozen de essentie in het bloei-gebaar, in de bijzondere schoonheid ervan, in de rijke, zoete, betoverende geur van de etherische olie in de bloemblaadjes.

Het oogsten van deze rozenblaadjes is enorm arbeidsintensief, ze worden met de hand geplukt. Bovendien heeft men er heel wat van nodig. Gemiddeld wint men uit 1000 kilogram rozenblaadjes slechts 300 grammetjes etherische rozenolie. Daarom is die olie zo peperduur. De samenstelling ervan is ook zeer complex; er werden al meer dan 300 componenten geïdentificeerd. De voornaamste zijn citronellol, geraniol, nerol, stearopteen, fenyl ethanol en farnesol. Hoewel in minieme sporen aanwezig, zijn de vele andere bestanddelen onmisbaar in die harmonische, rijke compositie van echte rozengeur. Synthetische 'rozen‘-geuren' bevatten alleen de hoofdbestanddelen, en komen nauwelijks in de buurt.

In de aromatherapie wordt de roos traditioneel toegepast bij nerveuze spierspanning, slaapstoornissen en ter verlichting van depressieve stemmingen.
Ook in de antroposofische geneeskunde zet men de etherische rozenolie bij voorkeur in om een gevoel van harmonie en volkomenheid op te roepen.

Een placebo gecontroleerde studie* naar het relaxerende effect van rozenolie op autonome parameters (zoals bloeddruk, ademhaling, zuurstofsaturatie in het bloed, polsslag en huidtemperatuur) en op emotionele reacties (via rating scales), bij 40 gezonde proefpersonen na transdermale absorptie, lijkt deze toepassingen volledig te rechtvaardigen.



* Nat Prod Commun. 2009 Feb;4(2):291-6.
Relaxing effect of rose oil on humans.
Hongratanaworakit T1