print

Verboden DDT: nog altijd schadelijk in Finse voedselketen

In de Europa en de VS is DDT, of dichloordifenyltrichloorethaan, al decennialang verboden. Het werd in 1939 ontdekt als insecticide en door Geigy op de markt gebracht. Het boek Silent Spring van Rachel Carson (1962) droeg sterk bij aan de discussie over de schadelijkheid van het slecht afbreekbare middel voor mens en milieu (carcogeniteit en endocrinologische verstoringen), en aan het uiteindelijke verbod in de westerse wereld. Probleem opgelost? Nog lang niet! De stof en metabolieten ervan zijn nog altijd aanwezig in onze voedselketen. Onderzoekers van de Columbia University’s Mailman School of Public Health in New York onderzochten data, verkregen van collega-onderzoekers in Finland. Zij vergeleken bij moeders de bloedgehaltes van p,p'-dichlorodiphenyl dichloroethyleen (DDE), een afbraakproduct van DDT, met het vóórkomen van autisme met verstandelijke beperktheid bij hun kinderen. Moeders met gehaltes vanaf de 75e percentiel (dus de 25% moeders met de hoogste bloedwaarden) hadden een twee keer zo hoge kans op een kind met deze aandoeningen. En hoewel de precieze oorzaken van autisme nog altijd niet helemaal bekend zijn, concluderen de onderzoekers dat deze ‘milieu-erfenis’ ook een factor móet zijn. Hoe we ooit dit middel weer moeten kwijtraken uit onze voedselketen blijft de vraag. En met het oog op de wereldwijde discussies rondom veel nieuwere, ooit onschadelijk geachte, bestrijdingsmiddelen zou je je na deze studie opnieuw moeten afvragen: hebben we na vijftig jaar ons lesje nu echt al geleerd?

Lees de samenvatting in PsychiatryOnline….

Meer buikvet geassocieerd met lager vitamine D-gehalte

Vitamine D staat vooral bekend als noodzakelijk voor het ontwikkelen en onderhouden van sterke botten en tanden. De laatste jaren echter verschijnen er steeds meer onderzoeken die een te laag vitamine D-gehalte ook in verband brengen met het ontstaan van ziekten als (borst)kanker en hart- en vaatziekten. Tijdens de jaarlijkse bijeenkomst van de European Society of Endocrinology presenteerden onderzoekers van de Universiteit van Leiden en het VU Medisch Centrum de resultaten van een observationele studie. Bij de deelnemers aan de Netherlands Epidemiology of Obesity Study https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23576214 hebben zij gekeken naar een direct verband tussen het hebben van overgewicht (vooral het hebben van een te grote buikomvang) en vitamine D-gehaltes. En inderdaad werd er een correlatie gevonden: mensen met teveel buikvet hebben lagere vitamine D-spiegels. Helaas leverde deze observationele studie hiervoor geen verklaringen op. De vraag blijft dus of het buikvet zelf een rol speelt bij ons vitamine D-metabolisme (een oorzakelijk verband), of dat teveel buikvet bijvoorbeeld samenhangt met een leefstijl (voeding, zonlicht) die niet bijdraagt aan hoge gehaltes. Feit blijft dat het onderzoek suggereert om juist bij obese mensen eerder ook het vitamine D-gehalte te controleren.

Lees een journalistiek verslag…
 

Klei tegen gevaarlijke darminfecties

De zogenaamde ESKAPE-bacteriën (Enterococcus faecium, Staphylococcus aureus, Klebsiella pneumoniae, Acinetobacter baumannii, Pseudomonas aeruginosa, en Enterobacter species) zijn berucht vanwege hun antibioticaresistentie, en hun vermogen om te ontsnappen aan het menselijke immuunsysteem. Ze zijn een belangrijke oorzaak van infecties en sterfte bij ziekenhuispatiënten. Onderzoekers van de University of British Columbia, Canada, zochten een mogelijke oplossing tegen multiresistentie in een onverwachte hoek. Al eeuwen staat Kisameet Clay (KC), een kleilaag ten noordwesten van Vancouver, bekend om zijn heilzame eigenschappen. Het zou werkzaam zijn bij talloze kwalen als ulcus duodeni, colitis ulcerosa, flebitis, neuritis en brandwonden.
De onderzoekers toonden aan dat een suspensie van deze klei in water (1 mg/10 ml) in vitro effectief was tegen diverse multiresistente stammen uit de ESKAPE-groep. Ook waterige extracten van de klei zónder de mineralen bleken werkzaam.
Het bijzondere aan deze klei is dat er vooral biotiet in zit, een phyllosilicaat, naast levende bacteriën zoals Actinobacteriae, die bioactieve moleculen afscheiden. De onderzoekers concluderen dat er van KC geen nadelige bijwerkingen zijn geconstateerd, geen resistentie, en dat het naast antibacteriële werkingen fungicide eigenschappen heeft. Daardoor zou het een potentieel ‘laatste redmiddel’ kunnen zijn bij resistente ziekenhuisinfecties. Ten slotte stellen ze dat, gezien de problemen bij het vinden van nieuwe antibiotica, natuurlijke middelen vaker onderzocht zouden moeten worden.

Lees het hele artikel…
 

TED.com talk: Hasini Jayatilaka: ‘Hasini-effect opent nieuwe wegen in behandeling van kanker’

Wereldwijd sterven miljoenen mensen per jaar aan kanker. ‘Mensen sterven echter niet aan de kanker zelf, maar aan het feit dat de kanker zich over het lichaam verspreidt’, zegt Hasini Jayatilaka. Als twintigjarige studente mocht ze met een 3D-collageenmatrix onderzoeken hoe kankercellen migreren. In die periode leerde ze tijdens een seminar elders ook over hoe bacteriën onderling communiceren en besluiten te migreren, afhankelijk van de dichtheid waarmee ze op elkaar gepakt zitten. Er ging haar meteen een licht op: precies dit patroon zag ze ook telkens bij de kankercellen in het 3D-model. Het werd een obsessie om te bewijzen dat kankercellen op een vergelijkbare manier met elkaar communiceren en migreren. Ze kreeg de kans, en uiteindelijk, na jaren experimenteren, bewees ze haar gelijk. Deze vorm van cellulaire communicatie staat nu bekend als het ‘Hasini-effect’, en opende heel nieuwe wegen op het gebied van kankerbehandeling.

Luister naar haar verhaal:…